Jamita Minggu 12 Juli 2026 Minggu Paonomhon Dung Trinitatis tarsurat di 3 Johannes 1 ayat 5 - 8. Tapabagas ma pangantusionta taringot tu turpuk ni Jamita on. Hombar tu Almanak ni Hurianta dibahen ma ojahan ni Jamita "Rap Mangurupi." Rap ma hita mangihuthon hatoranganna.
Pendahuluan
Panurat ni surat 3 Johannes ima si Johannes sisean ni Jesus. Alamat manang tujuan ni surat 3 Johannes on ima si Gayus. Jempek do nian isi ni surat 3 Johannes on, alai mansai bagas jala ampit do pangkorhonna sahat tu partingkian nuaeng. Turpuk on mangajarhon hinaringkot ni ngolu na mardalan di bagasan hasintongan. Hasintongan i dipatuduhon marhite ulaon holong na rade mangurupi angka misionaris/ par-Barita Nauli. Mansai bagas do poda sian surat Johannes na jempek on, ima mangalehon wawasan praktis na mansai ampit sahat tu tinggki on, jala memberdayakan ruas ni huria.
Ulaon mar-Barita Nauli dang tarsirang sian partamueon dohot pangurupion sian ruas ni huria i. Di huria purba, mardalan pat do angka misionaris sian kota tu kota, sian huta tu huta, jabu tu jabu. Tontu, ingkon adong do na parade manang mangurupi akomodasi isara ni sipanganon songoni nang inganan mangulon. Porlu do nang sihumisik dipardalanan pararathon Barita Nauli. Dang dipasomal angka apostel mangido pangurupion sian halak sipelebegu, alai tu halak na porsea i do. Tanggungjawab ni sude angka na porsea i do mangurupi ulaon pararathon harajaon ni Debata (penginjilan).
Dibandingkon surat 3 Johannes on do pangalaho na andul marasing antara pangalaho ni si Gayus dohot si Diotrepes. Si Gayus manjangkon misionaris di bagasan holong marhite na rade mangurupi angka misionaris i. Diparade si Gayus do inganan mangulon songoni nang sipanganon nang angka haporluon na marragam. Alai si Diotrepes dang olo manjangkon missionaris, ai sai ibana do na guminjang (ayat 9). Gomos dipaingot si Johannes tu hita asa na denggan ima itatiru. Si Gayus dohot si Demetrius ima sitiruon na denggan roha na mangolu di bagasan holong nang hasintongan. Asa unang lam ngali ulaon martamue manang mangurupi di parngoluonta tauhal ma jolo Turpuk 3 Johannes 1: 5-8 on.
Pembahasan
Dipuji si Paulus do si Gayus alani hasationna mangulahon holong ni roha, ima marhite mangulahon ulaon partamueon manang pangurupion tu angka missionaris na mardalani sian kota tu kota, huta tu huta, jabu tu jabu laho marjamita pararathon Barita Nauli, mangajari, dohot patoguhon huria i. Tontu, ringkot do parbalanjoon ni angka misionaris i, songoni nang bagas inganan mangulon. Mansai ringkot do bagas ni halak Kristen gabe inganan mangulon angka misionaris i paima borhat muse mar-Barita Nauli tu luat na asing. Di partingkian huria na parjolo i, mangolu di bagasan konteks sosial masyarakat Greco-Romans. Hatiha i, inganan beristirahat (marborngin) ima rumah bordil do. Asa molo manginap di rumah bordil angka misionaris i manegai citra nasida do i songon misionaris. Alani ima mansai denggan ma antong molo bagas ni halak naung porsea di Jesus Kristus inganan nasida laho mangulon manang marborngin. Udut ni i, angka Misionaris i dang olo mangido pangurupion sian halak Leban manang na so Kristen. Holan sian halak Kristen do nasida mangido pangurupion asa boi tongtong borhat manguduti pararathon Barita Nauli.
Tangkas do dipatorang di turpuk on na diurupi si Gayus angka misionaris i, nangpe dang ditanda ibana hian dope, apalagi ma misionaris naung ditanda ibana. Di bagasan holong (hata holong ni roha di Bible KJV dipakke hata charity artina kemurahan hati/beramal) dohot las ni roha do si Gayus manjangkon misionaris i. Manamui angka na so tinanda dope somal do i didok marhite hata hospitality (Hata hospitality ro sian dua hata Gorik, ima: philos, lapatanna: manghaholongi, dohot xenos lapatanna halak ro (orang asing). Si Gayus mangalehon bagasna gabe inganan mangulon manang marbornin misionaris paima borhat manguduti ulaon misi. Dang holan mangalehon inganan mangulon si Gayus, alai dohot do patupahon angka kebutuhan ni misionaris i, isara ni sipanganon ni angka misionari i. Tarida do i sian laporan ni angka misionaris i tu si Johannes na paboahon haburjuon ni si Gayus. Alani i do ma mansai las roha ni si Johannes marnida pangalaho ni si Gayus, ai tarbarita do haburjuon ni si Gayus sian angka misonaris i. Jala didok si Johannes, na pajongjong hatigoran do si Gayus na manjangkon jala mangurupi asa haru singkop kebutuhan ni missionaris i (ayat 8). Manang ise na manjangkon jala mangurupi ulaon pararathon Hata ni Debata na pajongjong hasintongan do ibana disi. Alai sabalikna, manang ise na manjangkon jala mangurupi angka guru-guru palsu manang parjahat, na pajongjonghon hajahaton do ibana disi. Nangpe dang misionaris na borhat menginjili si Gayus alai saluhutna na ni ulana baen sangap di Debata, jala na tardok na parsidohot do ibana pararathon Hata ni Debata. Na manulak manang na mangalelei par-Barita Nauli na manulak manang mangaleai Debata do ibana disi. Jaoujou do Tuhan i uju dilelei si Saulus angka halak Kristen i: “Saul-Saul boasa leleanmu Ahu?” (Ul.Ap.9:4). Pangurupionta tu angka na metmet i tudos doi na mambahen tu Debata. Hata ni Tuhanta mandok: “Nasa na binahenmuna tu sada anggingku angka na metmet on, na tu Ahu do i na binahenmu” (Mat.25:45).
Diigil Barita Nauli on do asa luhut angka halak Kristen parsidohot mangulahon ulaon holong baen mangurupi ulaon pararathon Barita Nauli. Tung so tarbaen do rarat Barita Nauli molo dang parsidohot angka ruas ni huria mangurupi ulaon songon na ni ula ni si Gayus ima manjangkon misionaris marhite inganan nang na patupahon sipanganon di nasida. Nian dang haru sarupa be pangurupion hatiha di huria na parjolo i dohot huria di partingkian on. Pangurupion dohot holong ni roha i dang holan mangalehon tumpangan manang sipanganon, alai boi do marhite na mangalehon angka peleanna tu badan zanding manang ulaon sosial na mangurupi angka na pogos, na so mardihadiha. Saluhut angka holong ni roha mangurupi angka na patut siurupan tudos do i na mambahen tu Debata.
Dang apala luhut hita tarjou jala tarpillit gabe misionaris manang penginjil, alai sude do halak na porsea tarjou jala tarpillit gabe parsidohot mangurupi ulaon pararathon Barita Nauli marhite pangurupion di dana, tangiang, dohot mangalehon tumpangan. Ingkon songoni ma nian sude huria i menyambut jala mandukung angka par-Barita Nauli. Unang songon si Diotrepes manulak angka misionaris jala dang olo mangurupi. Sahat tu tingki on, sai adong dope ruas ni huria na marpangalaho songon si Diotrepes na so parduli tu ulaon misi pararathon Hata ni Debata. Jala mansai tung lungun do roha marnida pigapiga ruas ni huria na manulak bagasna gabe inganan partangiangan na pinatupa ni huria i. Hape dalan pararathon jala patoguhon haporseaon ni ruas ni huria i do partangiangan i. Hasintongan Hata ni Debata na sahat tu hita nuaeng paingothon hita asa luhut ruas ni huria mengambil bagian di ulaon pararathon Hata ni Debata (bermisi). Ruas ni huria na mangolu ima ruas na bermisi.
Kesimpulan dan Refleksi
Adong do falsafah ni halak Batak na mandok: Paramak na so balunon, parsangkalan na so ra mahiang, partataring na so ra mintop. Sian falsafah on mangajarhon ia ngolu ni halak Batak partamue do. Suhatsuhat ni hamoraon ni halak Batak na jolo ima molo ringgas martamue. Boi dohonon, halak na terbuka do halak Batak tu angka halak na ro, nang na so ditanda dope, apalagi ma naung ditanda. Falsafah ni hita Batak on hombar do i tu Hata ni Debata na gabe turpuk di hita sadarion. Asa bukka rohanta manjangkon angka misionaris/ parhalado ni Tuhanta dohot angka na asing na pararathon hasintongan hombar tu Hata ni Debata. Molo olo hita mangurupi angka par-Barita Nauli naung dohot do hita gabe ulaula ni Debata pasauthon lomo ni rohana di portibion. Marragam cara asa parsidohot hita mangurupi ulaon mar-Barita Nauli. Boi do i marhite pangurupion marhite dana, tangiang nang ragam ni pambahenan na mangurupi misi ni huria i. Huria naung mapan unang ma nian holan mamikkiri dirina sandiri manang pabalgabalgahon bangunan fisik ni gareja i. Naeng ma nian dohot tangkas mandukung pekabaran Injil marhite na mambalanjoi paling tidak sada naposo ni Debata na marzending. Di Huriatta HKI na tahaholongi, borhat do angka naposoNa marzending tu luat Borneo dohot luat na asing, naeng ma nian huria naung matoras tangkas mangurupi ulaon zending i. Tanpa panjangkonon dohot pangurupion ni ruas ni huria mangurupi par-Barita Nauli dang tarbaen rarat hata ni Debata sahat tu ujung ni portibi on.
Mansai ringkot ngolu na marsiurupan tahangoluhon di partingkian naung lam individualis on. Sai dipatuduhon angka ompunta na parjolo i do ngolu na marsiurupan. Mangula ulaon dibalian dohot budaya marsiadapari, pajongjong bagas marhite gotong royong dohot angka lan na asing. Nilai-nilai ngolu na marsiurupan i naeng ma taulahon tongtong diparngoluonta. Adong do hata Batak na mandok ompunta na parjolo martungkothon siala gundi, na pinungka ni ompunta na parjolo siihuthonon ni na parpudi. Ngolu na marsiurupan i (gotong royong) nunga diulahon ompunta jala nuaeng lam dipatorang Barita Nauli asa rap marsiurupan hita. Gabe ruas ni huria na ringgas mangurupi angka na gale, na metmet na so mardihadiha ma hita. Tudos tu na mambahen tu Debata do na mangurupi angka na patut siurupan i. Sai olo ma hita pangkeon ni Debata mangurupi ulaon pararathon Barita Nauli, songoni nang mangurupi na patut si urupanta. Amen.





Posting Komentar